Eerste Hulp Bij… eh… mét Autisme!

Ik weet het nog goed, de verhalen die mijn moeder vertelde als we langs een plek in de omgeving reden waar zij als ambulancemedewerkster vroeger hulp heeft moeten verlenen. Heel mooi vond ik die verhalen. Mijn moeder heeft in een paar jaren tijd meerdere levens gered. Hoe gaaf is dat?! Wauw. Wat een powervrouw.

Dat was natuurlijk wel allemaal voordat ik geboren was. Al heb ik wel een paar maanden mee kunnen rijden op de ambulance. De eerste maanden van de zwangerschap is mijn moeder namelijk door blijven werken. Ik denk dat ik in deze maanden het “hulpverlener-virus” heb opgelopen. In mijn vorige blog was het ook al te lezen, mijn grote hobby: EHBO. Het is me figuurlijk met de paplepel ingegoten. Ik krijg vaak de vraag hoe ik dit doe. EHBO’er zijn is een heel sociaal “beroep”. Je moet je in kunnen leven in de ander, de ander aanraken, gesprekken kunnen voeren in drukke omgevingen en misschien zelfs mond-op-mond beademing geven.

WhatsApp Image 2019-10-31 at 16.17.10

Onnodige aanrakingen ben ik echt geen fan van en in drukke omgevingen bestaan mijn gesprekken vooral uit “Wat zeg je?”, “Hé?” of enthousiast kijken en knikken. In deze blog ga ik vertellen hoe ik autisme en mijn grote hobby EHBO’er zijn combineer. Maar eigenlijk vooral hoe ik me niet laat tegenhouden door de dingen die ik moeilijk vind (en dat jij dat ook niet zou moeten doen).

Toen ik 18 was heb ik mijn oranje kruis EHBO diploma gehaald en een jaar later ben ik overgestapt naar het Rode Kruis. Hier ben ik ondertussen al 6 jaar vrijwilliger en heb veel geleerd en veel meegemaakt. Zo sta ik op allerlei evenementen. Van de koningsspelen tot de Zwarte Cross en van rolstoelhockey tot ondersteuningsdienst bij Burgers Zoo; ik ben overal wel geweest. Er zijn een paar struikelblokken waar ik dan mee om moet gaan:

  • Aanrakingen
  • Sociale interactie
  • Inleven in de pijn
  • Bloed
  • Logica versus gevoel

Aanrakingen

WhatsApp Image 2019-10-31 at 16.17.11 (2)

Het voordeel van EHBO is dat je het slachtoffer zo veel mogelijk zelf wil laten doen. Op die manier kan je namelijk goed inschatten hoe erg de verwondingen zijn. Ik raak slachtoffers dus eigenlijk heel weinig aan. Pleisters geef ik aan en laat ik zelf plakken onder instructie, coolpacks kunnen slachtoffers zelf op hun plek houden. Dan voelen ze zelf het beste aan wanneer er te hard wordt gedrukt of als het lichaamsdeel te koud wordt. Alleen als de vitale functies gecontroleerd moeten worden of in gevaar zijn (ABC voor de kenners) zal ik echt mensen aanraken. Onnodig een schouder of knie aanraken ter emotionele ondersteuning heb ik nog nooit gedaan. Ik heb hier ook nooit klachten over gehad. Het meeste kon ik oplossen met praten, vragen stellen en grapjes maken.

Sociale interacties

WhatsApp Image 2019-10-31 at 16.17.10 (2)

Met sociale interacties heb ik op zich geen moeite. Elk mens kan een gesprek voeren. Sommigen zullen dit zonder kijken doen, anderen met gebaren en ik praat snel en veel. Hierbij kijk ik regelmatig weg naar bijvoorbeeld mijn EHBO-tas of de verwonding van het slachtoffer, dan valt het niet zo op. Om het gesprek op gang te houden heb ik 2 dingen geleerd: stiltes zijn oké als de ABC in orde en niet in gevaar is. En in de laatste zin die een persoon gesproken heeft, kan je minimaal 2 vragen halen. Hierdoor lukt het me aardig om gesprekken op gang te houden. Daarnaast probeer ik het altijd luchtig te houden. Het heeft weinig zin om onnodige paniek te zaaien. Daarom ren ik bijvoorbeeld ook nooit naar een slachtoffer. Ik loop. In drukke omgevingen doe ik mijn speciale oordopjes in. Eerst waren dit de oordopjes van Pluggerz. Deze hadden een speciale filter zodat ik mensen nog wel kon verstaan, alleen het achtergrondgeluid minder werd. Tegenwoordig heb ik Otoplastieken (op maat gemaakte oordopjes) deze werken geweldig en ik heb ze dan ook standaard bij me.

Inleven in de pijn

WhatsApp Image 2019-10-31 at 16.17.11 (1)

Het verraderlijke van pijn is dat iedereen het anders beleefd. Inschatten van pijn is dan ook niet echt mijn sterkste punt. Nu zijn er natuurlijk uitzonderingsgevallen. Als er een man dronken op de brancard ligt te trillen van de pijn, constant zijn adem inhoud en keihard schreeuwt als je zijn voet met een vinger aanraakt, heeft hij heel veel pijn (hij moest geopereerd worden). Wat mij helpt is dit plaatje:

0tot10

Als ik het lastig vind om het in te schatten, zowel bij mezelf als bij anderen, laat ik ze dit plaatje zien. Dan wordt het aangeven van pijn een stuk makkelijker. Tip van mij: als je hier ook moeite mee hebt, neem dan dit plaatje mee, laat het zien en praat er samen de arts, verpleegkundige, EHBO’er of persoonlijk begeleider over.

Bloed

WhatsApp Image 2019-10-31 at 16.17.10 (4)

Veel mensen moeten hierom lachen:

 Ik kan niet tegen bloed.

Ik krijg slappe armen als ik iets onnodig het lichaam in zie gaan. Naalden, operatiemesjes, ontleden, het is echt niet mijn ding. En toch ben ik EHBO’er en doneer ik zelfs bloed *geeft zichzelf een schouderklopje*. Doordat er een knop om gaat als er spoed is, kan ik tegen bloed als ik er iets aan kan doen. Ik maak dan ook verschil tussen gewoon bloed en “spoedbloed”. Bij spoedbloed gaat de eerder genoemde knop om en ga ik handelen zoals mij geleerd is vanuit de EHBO (Veiligheid, eventueel 112 bellen, ABCDE methodiek). Maar tijdens een operatie op tv of tijdens het bloed doneren gaat dat een beetje lastig. Meestal ga ik dan ook naar een ander programma kijken of vraag ik de verpleegkundige om een tissue over mijn arm te plakken zodat ik de naald niet het lichaam in zie gaan.

Logica versus gevoel

WhatsApp Image 2019-10-31 at 16.17.10 (1)

Ik denk dat ik “de knop” het beste kan uitleggen als de logica die het even overneemt van het gevoel i.c.m. adrenaline. Waar veel collega’s in de stress raken als ze in een noodsituatie terecht komen, schijn ik als een van de weinigen het hoofd koel te kunnen houden, overzicht te houden en nog gewoon op een rustige en vriendelijke/vrolijke manier te kunnen handelen zoals dat volgens de Rode Kruis methode moet. Dit is een vrij logisch stappenplan en zorgt dat er geen enkel aspect over wordt geslagen tijdens de eerste hulpverlening.

Het nadeel hiervan is dat ik iets heel heftigs mee kan maken, maar hier dus eigenlijk weinig tot niks bij voel. Zo had ik afgelopen zomervakantie een man die zijn eerste epileptische aanval had middenin een speeltuin vol met spelende kinderen. De standaard reactie op dit verhaal is “Wauw! Heftig!” Ik haal m’n schouders op. Ik heb gedaan wat ik kon en moest doen, de man leeft nog en kon zelf nog naar de ambulance lopen om naar het ziekenhuis te gaan. Beter kan niet in deze situatie, toch?

Dus op deze manier zet ik iets wat de meeste mensen als een negatief iets ervaren van autisme, om in iets positiefs. Wel met een beetje hulp van oordopjes en andere kleine hulpmiddeltjes, maar toch. Ik kan levensreddend handelen als het nodig is. En daar gaat het om als het aan mij ligt.

WhatsApp Image 2019-10-31 at 16.17.10 (3)

Naast de verhalen uit deze blog heb ik vele andere dingen meegemaakt in mijn 6 á 7 jaar als EHBO’er. Het liefst zou ik deze hele blog vol spammen met alle verhalen die ik heb meegemaakt, maar dan wordt de blog veel te lang. Mocht je me tegen komen en verhalen willen horen, vraag er dan vooral naar. Ik vind het geweldig ze te vertellen.

De boodschap lijkt me in ieder geval duidelijk. Hij is eigenlijk hetzelfde als mijn eerste blog, maar ik blijf erop terugkomen: laat je niet tegenhouden door dingen waar je (nog) niet goed in bent. Dat komt vanzelf. Je kan het. Daar geloof ik in.


Geen dag is hetzelfde bij Kelly. Ze neemt je mee in haar verhalen en belevenissen en hoe autisme daarin een rol speelt.

Kelly is op haar zesde gediagnosticeerd met autisme, net als haar broertje. Ze volgt de hbo opleiding tot (groen) docent in het (v)mbo en woont samen met haar vriend in Arnhem Noord. Voor haar opleiding heeft ze vorig jaar stage gelopen bij JADOS en nu werkt ze parttime als Assistent Interne Deskundigheidsbevordering. 

bekijk alle blogberichten